WAT ZIJN AUTEURSRECHTEN EN NABURIGE RECHTEN?

Auteursrechten en naburige rechten: welke inkomsten en rechten heb jij als muzikant?

Je schrijft een nummer, neemt het op en brengt het uit.

Maar wie bezit de muziek eigenlijk? En wie krijgt welke vergoeding wanneer je song op de radio, op Spotify of tijdens een optreden wordt gebruikt?

Om dat te begrijpen, moet je het verschil kennen tussen auteursrechten en naburige rechten.

Wat zijn auteursrechten?

Auteursrechten beschermen de oorspronkelijke creatie van een muziekwerk.

Dat kan gaan om een melodie, een tekst of andere voldoende originele muzikale elementen.

Wanneer jij een originele song schrijft, ontstaat het auteursrecht in België automatisch. Je hoeft je muziek dus niet eerst ergens te registreren om auteursrecht te verkrijgen.

Auteursrechten geven de maker bepaalde zeggenschap over het gebruik van zijn werk en kunnen inkomsten opleveren wanneer anderen dat werk exploiteren.

Als meerdere mensen samen een song schrijven, kunnen zij samen aanspraak maken op die rechten.

Wat zijn naburige rechten?

Naburige rechten hebben onder andere betrekking op de uitvoering en de opname van muziek.

Er zijn daarbij twee belangrijke groepen:

Uitvoerende kunstenaars: zangers en muzikanten die meewerken aan een opname.

Producenten van geluidsopnames: de partij die verantwoordelijk is voor de oorspronkelijke opname en de productie daarvan financiert.

Een songwriter die zijn eigen nummer schrijft, zelf inzingt en in eigen beheer opneemt, kan dus verschillende soorten rechten tegelijk bezitten.

Wat is het verschil tussen de song en de master?

Stel dat je een origineel nummer schrijft en opneemt.

De tekst en compositie vormen het muzikale werk.

De specifieke geluidsopname wordt vaak de master genoemd.

Wanneer iemand later een nieuwe versie van jouw nummer opneemt, gebruikt die persoon mogelijk dezelfde compositie, maar ontstaat er een andere geluidsopname.

Daarom kunnen de rechten op de compositie en de rechten op de master bij verschillende personen of bedrijven liggen.

Welke organisaties zijn belangrijk in België?

In België zijn drie organisaties bijzonder relevant voor muzikanten.

Sabam beheert auteursrechten voor aangesloten auteurs, componisten en uitgevers. Het kan vergoedingen innen en verdelen voor bepaalde toepassingen van hun muziek.

PlayRight beheert naburige rechten van aangesloten uitvoerende kunstenaars, zoals zangers en muzikanten.

SIMIM beheert bepaalde naburige rechten van producenten van geluidsopnames.

Deze organisaties hebben dus niet allemaal dezelfde functie.

Hoe zit dat bij Mr. Thyson?

Wanneer Mr. Thyson een song zelf schrijft, kan hij als auteur of componist rechten hebben op het muziekwerk.

Wanneer hij de song inzingt, kan hij ook rechten hebben als uitvoerende artiest.

En wanneer hij juridisch als producent van de opname optreedt, kunnen daar eveneens producentenrechten bij horen.

Welke rechten en inkomsten uiteindelijk bij hem liggen, hangt af van zijn daadwerkelijke bijdrage en eventuele contractuele afspraken.

Wat moet je regelen bij een samenwerking?

Maak vooraf duidelijke afspraken met songwriters, producers en andere betrokkenen.

Leg vast:

1. Wie de tekst en muziek heeft geschreven.

2. Hoe eventuele auteurspercentages verdeeld worden.

3. Wie de masteropname bezit.

4. Welke rechten en toestemmingen de uitvoerende muzikanten geven.

5. Wie verantwoordelijk is voor registratie, distributie en administratie.

Gebruik voor de verdeling van het schrijfwerk bij voorkeur een schriftelijke split sheet.

Controleer ook of gebruikte samples, beats of covers correct gelicentieerd zijn. Het kopen van een beat geeft je niet automatisch onbeperkte rechten op alle onderdelen ervan.

Conclusie

Auteursrechten beschermen het muziekwerk. Naburige rechten beschermen onder andere de uitvoering en de specifieke opname.

Als artiest kun je verschillende rechten tegelijk bezitten.

Wie zijn rechten begrijpt en administratief correct beheert, staat sterker bij samenwerkingen en verkleint het risico dat inkomsten verloren gaan.